„Koncentracja ognia” nie jest oficjalnym terminem technicznym stosowanym w polskim pożarnictwie ani pojęciem zdefiniowanym w przepisach ochrony przeciwpożarowej. Najczęściej jest to potoczne i nieprecyzyjne określenie, które wynika z pomylenia kilku różnych terminów.
Czy „koncentracja ognia” jest poprawnym pojęciem?
W fachowej terminologii pożarniczej nie funkcjonuje utrwalona definicja „koncentracji ognia”. Takiego sformułowania nie należy więc traktować jako nazwy konkretnego zjawiska fizycznego, metody gaszenia ani działania operacyjnego.
Precyzyjne nazewnictwo ma znaczenie podczas planowania i prowadzenia akcji ratowniczo-gaśniczej. Inne pojęcie opisuje zachowanie płomieni i spalania, inne sposób gaszenia, a jeszcze inne decyzję o skierowaniu jednostek oraz sprzętu w określony rejon. Zwrot „koncentracja ognia” zaciera te różnice.
Co może oznaczać to określenie?
Znaczenie zależy od kontekstu, w którym użyto tego zwrotu. Najczęściej chodzi o jedno z trzech poniższych pojęć:
- Skupienie sił i środków gaśniczych – taktyczne skierowanie odpowiedniej liczby zastępów, pojazdów, sprzętu i ratowników w miejsce prowadzenia działań. To najbliższy poprawny odpowiednik, gdy mowa o działaniach straży pożarnej.
- Intensyfikacja spalania – w opisie fizyki pożaru autor może mieć na myśli kumulację ciepła, ograniczoną wymianę gazów albo nasilenie płomieni w zamkniętej przestrzeni. Nie tworzy to jednak technicznej definicji „koncentracji ognia”.
- Tłumienie ognia – określenie bywa mylone z nazwą metody gaszenia. Tłumienie polega między innymi na ograniczeniu dostępu tlenu do poziomu, przy którym spalanie nie może być podtrzymywane. Jest to zupełnie inne znaczenie niż skupienie sił lub wzrost intensywności pożaru.
Na czym polega koncentracja sił i środków?
Jeżeli pytanie dotyczy działań operacyjnych, poprawnym terminem jest koncentracja sił i środków. Oznacza ona zadysponowanie i skierowanie odpowiedniej liczby jednostek oraz wyposażenia do rejonu pożaru, tak aby możliwe było wykonanie określonych zadań ratowniczo-gaśniczych.
Zakres takiej koncentracji zależy między innymi od rozmiaru zdarzenia, rodzaju obiektu, zagrożenia dla ludzi, przewidywanego rozwoju pożaru oraz dostępnych zasobów. Jest to decyzja taktyczna dowódcy akcji, a nie opis właściwości samego ognia.
Dlatego zamiast mówić o „koncentracji ognia”, należy wskazać, czy chodzi o koncentrację sił i środków, intensyfikację spalania czy tłumienie ognia. Takie rozróżnienie pozwala uniknąć nieporozumień i właściwie opisać zarówno zjawisko, jak i prowadzone działania.