Starogrecki okręt wojenny o jednym rzędzie wioseł to pentekontera, nazywana także pięćdziesięciowiosłowcem. W terminologii ogólnej taką jednostkę można określić jako monerę, czyli galerę z jednym rzędem wioseł.
Czym była pentekontera?
Pentekontera należała do najstarszych typów greckich okrętów wiosłowych. Jej nazwa pochodzi od liczby wioślarzy – zwykle było ich 50, po 25 na każdej burcie. Wiosła zapewniały jednostce niezależność od wiatru, a smukła konstrukcja sprzyjała szybkiemu poruszaniu się i zmianie kierunku.
Okręt wykorzystywano między innymi do transportu wojsk, patrolowania oraz szybkich wypraw i rajdów. W rozwoju greckiej floty pentekontera poprzedzała trierę, która miała trzy rzędy wioseł w każdej burcie i stała się bardziej znaną jednostką okresu klasycznego.
Najważniejsze cechy pentekontery to:
- 50 wioślarzy – po 25 na każdej burcie.
- Jeden rząd wioseł, dzięki któremu zaliczała się do moner.
- Duża szybkość i zwrotność przydatne podczas działań wojennych.
- Wczesny typ okrętu, rozwinięty przed upowszechnieniem trier.
Nie należy mylić pentekontery z trierą ani dierą. Triera miała trzy rzędy wioseł, natomiast diera – dwa. Określenie monera opisuje kategorię jednostek jednorzędowych, a pentekontera wskazuje konkretny typ takiego okrętu, wyróżniający się przede wszystkim liczbą wioślarzy.
